Orzeczenia

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2004 r. III CK 282/02

  • Mając na uwadze, że o możliwości i częstotliwości korzystania z utworu audiowizualnego w sieci, decyduje nie producent tego utworu lecz operator sieci należałoby się opowiedzieć za interpretacją zmierzającą do traktowania art. 24 ust. 3 PrAut jako samodzielnej podstawy do żądania wynagrodzenia przede wszystkim przez producenta utworu audiowizualnego oraz przez współtwórców takiego utworu. Skoro bowiem reemisja w sieci kablowej jest niewątpliwie odrębnym polem eksploatacji takiego utworu, a z przepisu art. 70 PrAut nie wynika zadawalająca i spójna logicznie interpretacja, zapewniająca należytą ochronę praw wszystkich twórców biorących udział w stworzeniu utworu audiowizualnego, uzasadniony jest powrót do zasady wyrażonej w art. 8 PrAut. Pomocne w tym celu może być odwołanie się do wyrażonej jeszcze na tle ustawy z 1952 r. o prawie autorskim koncepcji, zgodnie z którą producent utworu audiowizualnego nabywa prawa do niego ex lege ale tylko w zakresie normalnej eksploatacji tego utworu. Jeżeli reemisję w sieci kablowej, ze względu na to, że operator sieci może decydować o wykorzystaniu utworu audiowizualnego bez wpływu na to jego producenta, uznać za korzystanie z utworu przekraczające zwykły zakres eksploatacji, to prawo do wynagrodzenia przysługiwać powinno zarówno producentowi tego utworu jak również proporcjonalnie twórcom, którzy wnieśli swój wkład w powstanie takiego utworu.

 

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2014 r. I CSK 539/13

  • Zaczerpnięcie tylko samego wątku cudzego utworu nie wymaga zgody autora dzieła inspirującego, ponieważ istotą utworu inspirowanego jest właśnie jego powstanie w wyniku pobudki twórczej dostarczonej przez utwór inspirujący. Elementy utworu inspirującego w nowo powstałym utworze inspirowanym są i mogą być rozpoznawalne, ale nie dominujące, stanowiąc efekt emocjonalnego i intelektualnego impulsu wywołanego cudzym dziełem. Za kryterium rozgraniczające uznaje się w doktrynie takie twórcze przetworzenie elementów dzieła inspirującego, że o charakterze dzieła inspirowanego decydują już jego własne, indywidualne elementy, a nie elementy przejęte.
  • Samo zapożyczenie cudzej postaci, bądź jej określenia uzasadnia kwalifikację utworu jako powstałego w wyniku inspiracji cudzym utworem (art. 2 ust. 4 PrAut), chyba, że przejęcie to stanowi zasadniczą istotę dzieła inkorporującego.

 

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 2010 r. I CSK 33/10

  • Zgodnie z art. 110 PrAut, wysokość wynagrodzeń dochodzonych w zakresie zbiorowego zarządzania prawami autorskimi powinna uwzględniać wysokość wpływów osiąganych z korzystania z utworu, a także charakter i zakres tego korzystania. Chodzi zatem o wysokość wpływów tego korzystającego, który bezpośrednio udostępnia utwór użytkownikowi, tylko bowiem w takim wypadku można powiązać wysokość wynagrodzenia z wpływami z tytułu rozpowszechniania utworu. Należy też mieć na względzie, że w ostatecznym rozrachunku wysokość wynagrodzenia z tytułu eksploatacji utworu audiowizualnego znajduje odbicie w cenie, jaką płaci finalny użytkownik. Cena ta byłaby zbyt wysoka, gdyby wynagrodzenie z tytułu eksploatacji utworu na danym polu obciążało każdy podmiot uczestniczący w łańcuchu prowadzącym od producenta do finalnego użytkownika.

 

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 2004 r. I CK 312/02

  • Na gruncie ustawy z 1952 r. o prawie autorskim pewną odrębność w stosunku do pozostałych majątkowych praw autorskich producenta filmowego wykazywało jedynie uprawnienie do zezwalania na eksploatację autorskich praw zależnych do opracowań dzieła filmowego. Jednakże i przy takim podejściu do omawianego zagadnienia, pojawiają się wątpliwości co do tego, czy włączenie do utworu filmowego „równoległej” ilustracji muzycznej stanowi jego opracowanie, prowadzące do powstania dzieła zależnego. Wszak powyższą sytuację można też kwalifikować jako współtworzenie innej wersji dzieła autorskiego.

 

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 22 maja 2013 r. I ACa 1359/12

  • Dopóki domniemanie z art. 70 ust. 1 Prawa autorskiego nie zostanie obalone, nalży przyjmować, że to producent a nie twórcy poszczególnych tzw. utworów wkładowych, jest uprawniony do eksploatacji utworu audiowizualnego jako całości. Twórcy, którzy przenieśli na producenta autorskie prawa majątkowe (wśród nich także prawo do wynagrodzenia), nie są już uprawnieni do rozporządzania tymi prawami, w tym do wyrażania zgody na ich eksploatację w ramach utworu audiowizualnego jako całości. Takiego prawa nie ma także reprezentująca ich organizacja zbiorowego zarządzania.
  • Producent nabywa prawo do wynagrodzenia za eksploatację utworu audiowizualnego w tym do opłat za reemisję. Eksploatacja utworu audiowizualnego nie wymaga dodatkowych licencji dotyczących jego integralnych części (w tym utworów muzycznych i słowno-muzycznych).
  • Art. 70 ust. 21pkt 3 Prawa autorskiego nie daje podstaw do żądania przez twórców (reprezentującą ich organizację zbiorowego zarządzania) dodatkowego wynagrodzenia za reemitowanie w sieci kablowej utworów stworzonych lub włączonych na mocy umowy z producentem do utworu audiowizualnego.

 

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2014 r. I ACa 452/13

  • Utwór audiowizualny ma charakter utworu współautorskiego, o którym mowa w art. 9 PrAut Utwór audiowizualny stanowi zatem jedną integralną całość, nie zaś zbiór utworów wkładowych, a przy tym jest czymś więcej niż prostą sumą utworów, które się nań składają.
  • Utwór wkładowy może być przedmiotem praw autorskich majątkowych odrębnych od praw do utworu audiowizualnego, ale tylko wówczas, gdy jest on wyrażony w oderwaniu od utworu audiowizualnego.

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2009 r. I ACa 248/09

  • Zgodnie z art. 105 ust. 1 PrAut domniemywa się, że organizacja zbiorowego zarządzania jest uprawniona do zarządzania i ochrony w odniesieniu do pól eksploatacji objętych zbiorowym zarządzaniem oraz że ma legitymację procesową w tym zakresie. Wskazane domniemanie ma na celu uproszczenie i ułatwienie dowodzenia legitymacji organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi, zwalniając ją z potrzeby wykazywania legitymacji w odniesieniu zarówno do repertuaru określonej kategorii, jak i poszczególnych pozycji składających się na ten repertuar wchodzący w zakres uzyskanego zezwolenia. Nie można zatem uzależniać zawarcia z OZZ umowy lub wypłaty należnego wynagrodzenia autorskiego od wykazania przez OZZ, że powierzone jej zostały prawa w dochodzonym zakresie, jeżeli organizacja wykaże, że dane kategorie dóbr są objęte uzyskanym zezwoleniem. Oczywiście wskazane domniemanie o charakterze preasumptio iuris tantum może zostać obalone poprzez wykazanie, że OZZ nie ma w danym przypadku legitymacji.
  • Uprawnienie z art. 70 ust. 2 PrAut przysługuje także zagranicznym twórcom. Zgodnie z art. 5 ust. 4 PrAut przepisy ustawy stosuje się do utworów, które są chronione na podstawie umów międzynarodowych. W zakresie ochrony praw autorskich Polskę wiążą przede wszystkim konwencje wielostronne – berneńska i powszechna, przewidujące ochronę praw autorskich na zasadzie asymilacji, czyli zrównania twórców obcych z krajowymi, zaś z dniem uzyskania przez Polskę członkostwa w Unii Europejskiej ochrona wynikająca z ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych obejmuje obywateli innych państwa Unii na

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 5 marca 2003 r., I ACa 733/02

  • Udział w sesji zdjęciowej osoby znanej, popularnej nie zawiera sam w sobie zgody na opublikowanie jej wyników, tym bardziej jeśli ta osoba stawiała warunki finansowe, a strony w tym zakresie nie doszły ostatecznie do porozumienia. Ewentualna możliwość wyrażenia zgody na rozpowszechnienie wizerunku za wynagrodzeniem nie uchyla bezprawności działania korzystającego z wizerunku, jeśli tej zgody ostatecznie nie uzyskał.
  • Istnienia zgody uprawnionego na rozpowszechnianie jego wizerunku, które wyłącza bezprawność działania zgodnie z art. 81 ust. 1 Prawa autorskiego, ani jej zakresu nie domniemywa się. Zgoda na wykorzystanie wizerunku musi być zatem niewątpliwa i to także co do warunków i płaszczyzn dopuszczalnego wykorzystania.
  • W odniesieniu do osób znanych poczucie krzywdy związanej z bezprawnym wykorzystaniem ich wizerunku do celów komercyjnych jest pogłębione, co ma wpływ na wysokość należnego im zadośćuczynienia.

 

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2010 r., I ACa 701/09

  • Do kategorii utworów audiowizualnych należą nie tylko filmy w rozumieniu potocznego odbiorcy, ale i również i inne formy przejawiania twórczości, które są wspólnie kwalifikowane, z uwagi między innymi na sposób ich rejestracji. Zgodnie z poglądami doktryny, utworem audiowizualnym jest nie tylko klasyczny film fabularny, ale i inne utwory sfilmowane, jak przykładowo: spektakl teatru telewizji, filmy dokumentalne, a nawet reklamy telewizyjne
  • Uprawnienie współtwórców utworu audiowizualnego oraz artystów wykonawców do stosownego wynagrodzenia z tytułu najmu egzemplarzy utworów audiowizualnych i ich publicznego odtwarzania, ma zastosowanie także do zagranicznych twórców – współautorów utworu audiowizualnego

 

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy

Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2007 r., I ACa 828/07

  • „Wynagrodzenie stosowne” zawarte w art. 70 ust 2 pkt 4 ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych to wynagrodzenie, jakie otrzymałby autor w przypadku zawarcia z nim umowy o korzystanie z utworu na określonym polu eksploatacji.
  • Niedopuszczalne, ze względu na konsekwencje braku zapewnienia osobom uprawnionym wynagrodzenia (minimalnego poziomu ochrony), jest przyjęcie, iż organizacja, która nie posiada zatwierdzonych tabel wynagrodzeń, nie może dochodzić wynagrodzenia za korzystanie z utworów objętych swym zarządem.
  • Pojęcie korzystającego z utworu audiowizualnego poprzez reprodukowanie utworu na egzemplarzu przeznaczonym do własnego użytku osobistego, powinno być interpretowane szeroko i obejmować musi nie tylko producenta, ale także dystrybutora utworu audiowizualnego na nośnikach.

 

Opracowanie: LSW Leśnodorski Ślusarek i Wspólnicy