W produkcji filmowej standardem – wynikającym zarówno z wymogów finansujących instytucji publicznych, jak i słabości polskich regulacji prawnych w zakresie licencji, które nie gwarantują stabilności takich licencyjnych relacji – jest zawieranie umów o przeniesienie praw. Wyjątkiem bywa włączanie istniejącej muzyki czy innych dzieł niepowstających na zamówienie do filmu.

Która z umów jest bardziej korzystna?

Odpowiedź brzmi: to zależy. Z punktu widzenia współtwórców utworu audiowizualnego byłaby to zapewne umowa licencyjna. Na mocy umowy licencyjnej współtwórca udziela producentowi zezwolenia do korzystania z jego wkładu twórczego wniesionego do produkowanego filmu na danych polach eksploatacji, przez oznaczony czas oraz na danym terytorium. Oznacza to, iż na podstawie umowy licencyjnej twórca nie wyzbywa się przysługujących mu autorskich praw majątkowych- tak jak w przypadku umowy przenoszącej autorskie prawa majątkowe. Dodatkowo przy licencji na czas oznaczony zawartej na dłużej niż 5 lat albo umowie licencyjnej na czas nieoznaczony istnieje możliwość jej wypowiedzenia. Wprawdzie istnieją mechanizmy prawne ograniczające możliwość wypowiedzenia licencji na czas oznaczony (automatyczne przedłużenia, zobowiązania do niewypowiadania licencji, wyrażanie zgodnego zamiaru stron zawarcia licencji wieczystej), jednakże budzą one kontrowersje i nie znajdują jednolitego poparcia w doktrynie oraz orzecznictwie.

Mając powyższe na uwadze, dla producenta byłoby więc wielce ryzykownym zawarcie ze współtwórcami filmu umów licencyjnych. Oznaczałoby to, iż po upływie czasu na jaki licencja została udzielona lub w przypadku jej wypowiedzenia, producent utraciłby prawa do korzystania z danego wkładu twórczego, a tym samym z możliwości eksploatacji filmu. Podkreślenia bowiem wymaga fakt, iż na prawa do filmu składają się prawa do wszystkich jego wkładów twórczych- czyli między innymi kostiumów, scenografii, ról aktorów czy wkładu reżysera. Brak praw do jednego z elementów filmu uniemożliwia korzystanie z filmu jako całości. Dlatego tak ważnym przy produkcji filmowej jest nabycie praw od wszystkich współtwórców […]


<logo>